BÝR ÝNSAN HAKKI OLARAK SU
Mehmet Ali Sulutaþ, Mersin STB Kurucu ve Eþgüdümcü Baþkaný
Geçen yaz Ýstanbul'da su sýkýntýsý yaþayýp, Ankara'da su kesintilerini duyunca 2 Aðustos 2007 günü Mersin Sivil Toplum Birliði Yürütme Kurulu üyelerine aþaðýdaki iletiyi gönderdim:
[Mersin, Ýstanbul ve özellikle Ankara dâhil, pek çok yerleþim birimlerinde yaþanmakta olan su sýkýntýsý, tarým ve çevresel sorunlarla birlikte yaþamý olumsuz etkiler duruma gelmektedir. Yerel ve genel yönetimlere çözüm yollarýnýn ortaya konulacaðý ve kullanýcýlara bilinçli su kullanýmýnýn anlatýlacaðý bir toplantýnýn, þimdilik yerel baðlamda yapýlmasýnýn gerekliliðini düþünerek aþaðýda kabataslak belirlediðim toplantýnýn yapýlabilmesi için beyin fýrtýnasý estirmek deðilse de bir düþünce üretme sürecine girilmesini ve önerilerin ortaya konulmasýný salýk veririm. Evliya Çelebi'nin vurguladýðý gibi, "Geçme namert köprüsünden, ko aparsýn su seni!.." (…)]
'SU' Ýçerikli Görsel Bir Sunum, Töremizde Su Hayrattýr, Suyun Tedavi Edici Özelliði, Susuz Bir Hayat Düþünülemez, Suyun Yaþamsal ve Stratejik Deðeri, Suyun Tasarruflu Kullanýlmasý, Suyun Ýçilir/Kullanýlýr Duruma Getirilmesi Aþamalarý, Suyun Ekonomideki Yeri, Ýnsan Hakký Olarak Su ve Yasal Düzenleme gibi konular önerilerim arasýndaydý...
Ýlginçtir, okullar 17 Eylül'de açýlýnca ilk hafta 'SU TASARRUFU' iþlendi. MSTB YK da Mersin Üniversitesi Çevre Mühendisliði Bölüm Baþkaný Prof. Dr. Halil Kumbur ile görüþerek tasarý içeriði tartýþtý. Bölüm Baþkan Yardýmcýsý Prof. Dr. Mustafa Özyurt'un da katkýsýyla konuþmacýlar ve konular belirlendi. Profesörlerin yönetiminde, "Küresel Isýnma, Suyun Önemi ve Ekonomik Kullanýmý" konulu Panel 25 Ekim 2007 Perþembe günü Mersin Ticaret ve Sanayi Odasý'nýn Büyük Salon'unda gerçekleþtirildi.
Çevre ve Orman Ýl Müdürlüðü'nden Kimyager Nilüfer Özatay Aköz ile MESKÝ Genel Müdürlüðü'nden Biyolog Selvi Tezcan uzmanlýk alanlarýna giren 'SU' konularýný görüntülü olarak sundular. Panele konuþmacý olarak katýlan Hacý Sabancý Anadolu Lisesi Öðrencisi Merve Mert ile Dumlupýnar Lisesi Öðrencisi Çaðcan Utku Altan'ýn sunumlarý da dinleyenlerin takdirlerini kazandý. Gençliðin temsilcileri gelecek için umut verdiler…
Dahasý, yüzlerce yetiþkin ve öðrencinin ilgiyle izlediði Panel'in yararlý iletileri, bu etkinliðin okullara taþýnmasýný saðladý. Ýl Millî Eðitim Müdürlüðü'nün izniyle ayný sunum biraz kýsaltýlarak, Mart ayý içinde, Dumlupýnar ve Sabancý liselerinde ayrý ayrý günlerde sadece adý geçen okullarýn son sýnýf öðrencilerine kendi mekânlarýnda yinelendi…
MSTB Platformu da kuruluþ amacýna yönelik olarak Mersin, yöre, bölge ve ülke sorunlarýna deðinerek çözüm önerileri geliþtirme baðlamýnda toplumu bilgilendirmeyi sürdürdü. Bu deneyimler ve etkinlikler bir baþka kesimin daha ilgisini çekti. Ayný sunum, Ýlkbahar günlerinde çevre yerleþim bölgelerinde halka ve özellikle çiftçilere de sunulacak.
Suya eriþim hakký 2002 yýlýnda Birleþmiþ Milletler tarafýndan bir 'insan hakký' olarak kabul edilmiþtir. Bu baðlamda, þehirlerde yaþayan insanlarýn saðlýklý, temiz, güvenilir ve ödenebilir fiyatta su hizmeti almasý, þehir yöneticilerinin en temel görevi ve sorumluluðudur.
Kentler bir yandan temiz suya daha fazla talep yaratýrken, diðer yandan da büyük bir atýk su sorununa / potansiyeline sahiptir. Bu gerçekten hareketle, ülkemizdeki büyük þehirleri yönetenler hem temiz içilebilir su teminini hem de suyun yeniden kazanýmýný saðlayacak gerekli projeleri hayata geçirme sorumluluðunu taþýmaktadýrlar.
Ülkemizdeki su kaynaklarýnýn gerektiði gibi kullanýlmasý ile ilgili görevli olan kiþi ve kurumlar, dünyada temiz içme veya kullanma suyundan yoksun 1,1 milyar insaný bize örnek göstererek yoklukta eþitlik temelinde bir söylem ortaya koymaktadýrlar.
Belki bir süre sonra büyük þehirleri yönetenler, "her yýl dünyada 5 milyon insan temiz suya ulaþamama nedeni ile yakalandýklarý hastalýklardan dolayý ölüyor, daha bizde böyle bir ölüm süreci baþlamamýþtýr," diyerek akla hayale gelmeyecek bir savunma da yapabilirler.
Ýnsanlarýn, insan olmalarýndan kaynaklanan temiz suya eriþim hakkýnýn gereði olarak, sorumluluklarýný yerine getirmesi gerekenler, Büyük þehirde yaþayan insanlarý iki aylýðýna, kenti terk etmeye davet eden söylemleri dillendiriyorlar. Bu anlaþýlýr ve kabul edilebilir deðil.
Suyun, kâr zarar mantýðý içinde deðerlendirilemeyecek kadar, temel bir insan hakký olduðunu 2002 yýlýnda kabul etmiþ olan BM'nin bu kararýna þehirlerimizi yönetenlerin de uymasýný talep ediyoruz. Türkiye'nin en baþta baþkenti susuz ve Belediye Baþkaný, "Allah isterse susuzluk bir anda biter..." diyor…
Evet, siyasette dinci iman gücüyle yorumun tadýna doyum olmuyor; "yaðdýr Mevlâm su..." Her yanda müftüler, imamlar, yaþlýlar, gençler, kadýnlar, erkeklerle birlikte yaðmur duasýna çýkýyor... Gazetelerde, birinci sayfalarda fotoðraflar, demeçler, devlet memuru müftülerin ilginç açýklamalarý… Dilimizde bir þarký/türkü sakýzý: "Yaðdýr Mevlâm Su!.."
"Din inançtýr; ama dincilik tezgâhtýr..." Yaðmur duasý belirli bir tutucu kültürün ürünüdür... Ancak Orta Asya'dan kökenlenip Anadolu'ya bereketini aþýladýktan sonra Balkanlar'a da yönelmiþ bir baþka kültür daha var ki dünyada eþi emsali bulunmayan bir mizah felsefesinin mayalanmasýna yol açmýþtýr... Yaðmur duasýndan medet umanlarýn egemenliðinde, bu tür mizah tu kaka sayýlýyor. En baþta imamýyla kasaba sosyetesi yaðmur duasý için karþýdaki tepeye doðru yola çýkmýþlar; kalabalýk Bektaþi'nin evinin önünden geçerken bizimki sormuþ:
"Hayrola?.. Böyle cümbür cemaat nereye?.." Ýmam yanýtlamýþ:
"Mirim," demiþ, "yaðmur duasý için karþý tepeye doðru yürüyoruz..." Bektaþi yetiþmiþ:
"Hiç zahmet etmeyin, ben o iþi hallederim..."
Baba Erenler kirli mintanýný sýrtýndan çýkarmýþ, çeþme yalaðýnda yýkadýktan sonra, 'kurusun' diye bahçe çitinin üzerine sermiþ... Daha üç beþ dakika geçmeden hava kararmýþ, bulutlar göðe yýðýlmýþ; bir yaðmur, bir yaðmur ki demeyin gitsin... Mintan, kurumak þöyle dursun, daha beter ýslanmýþ... Ýmam sormuþ:
"Yahu, bu iþi nasýl becerdin?.." Bektaþi yanýtlamýþ:
"Yukarýdakiyle aram iyi deðil," demiþ. "Þu günlerde ne yapsam zýddýma gidiyor..."
Sular bizden akýllýdýr; uyumaz, sürekli devinir, sonunda sevgilisine kavuþur ve memnun olur… Geçim ve kentsel dönüþüm iþlerimizi Devlet'e, su ve hava iþlerimizi Allah'a býrakmamak için Allah bizlere yeterinden fazla akýl vermiþtir; yeter ki onu doðru ve yeterli kullanmasýný bilelim… Nefes alabilmek için hava, insanca yaþayabilmek için su ihtiyacýmýzý sürekli gidermek gerekir. Bu kaynaklarýn temiz ve sürekli olmasýný saðlamak da elimizdedir…
Yeryüzünde, ülkemizde yaþanan su sýkýntýsý herkesi ilgilendiren bir konudur. Alacaðýmýz basit önlemlerle su kaynaklarýmýzýn kirlenmesini ve tükenmesini önleyebiliriz. Unutmayalým ki; gereksiz yere harcadýðýmýz her damla su, kaynaklarýn ve akarsularýn çekilmesini, barajlarýn boþalmasýný, topraðýn çatlamasýný, dudaklarýmýzýn kurumasýný hýzlandýracaktýr…
Ülkemizdeki su kaynaklarýnýn gerektiði gibi kullanýlmasý ile ilgili görevli olan kiþi ve kurumlar, yeryüzünde temiz içme veya kullaným suyundan yoksun bir milyar insaný bize örnek göstererek yoklukta eþitlik temelinde bir söylem ortaya koymamalýdýrlar. Bu baðlamda insanlarýn saðlýklý, temiz, güvenilir ve ödenebilir fiyatta su hizmeti almasý, köy, kasaba, kent ve ülke yöneticilerinin en temel görevi ve sorumluluðudur.
Ýnsanlarýn, temiz suya eriþim hakkýnýn gereði olarak; sorumluluklarýný yerine getirmesi gerekenler, herhangi bir gerekçeye dayanarak bir savunma yapmadan, suyun temel bir insan hakký olduðunu 2002 yýlýnda kabul etmiþ olan BM'nin bu kararýna uymasý gerekmektedir…
Halkýn oylarý ile yerel yönetici olarak seçtiði, bir anlamda da para toplama yetkisi verdiði yöneticilerin, insan haklarý temelinde, halk için hakça bir yaklaþýmla davranmasý gerekir. Suyu bir iþ sahasý olarak görmeden, temel bir insan hakký olduðu bilinciyle hareket ederek, gerekli yatýrýmlarý uygulamasýný yöneticilerden istemek de bir sorumlu yurttaþlýk görevidir…
Bir an için su kadar özel, yararlý, çok ve tükenmez olduðumuzu düþünelim. Ama ister göklerden gürleyerek yaðalým, ister nehirler dolusu çaðlayalým, ister çeþmelerden gürül gürül akalým; dibi olmayan bir kovayý dolduramayýz, bizi dinlemeyenlere sesimizi duyuramayýz...
All new Yahoo! Mail -
Get a sneak peak at messages with a handy reading pane. __._,_.___
Sema Karaoglu, Founder Meltem Birkegren, Director
www.DofA.org
www.wearetheturks.org
Daughters of Atatürk is proud to promote Turkish Heritage across the globe. Mustafa Kemal Atatürk shaped the legacy we proudly inherited.
His integrity and dynamism and vision constantly inspires us. We are thankful to him for walking the untrodden path, achieving the unimaginable dream, living the eternal vision. We are the Turks, we are the future of Turkey.
Your email settings: Individual Email|Traditional
Change settings via the Web (Yahoo! ID required)
Change settings via email: Switch delivery to Daily Digest | Switch to Fully Featured
Visit Your Group | Yahoo! Groups Terms of Use | Unsubscribe
Change settings via the Web (Yahoo! ID required)
Change settings via email: Switch delivery to Daily Digest | Switch to Fully Featured
Visit Your Group | Yahoo! Groups Terms of Use | Unsubscribe
__,_._,___
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder